Η Ελλάδα ως Πυλώνας Σταθερότητας: Η Ομιλία του Νίκου Δένδια στο 6th Delphi Forum Washington DC

Ο Έλληνας Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, εκφώνησε ομιλία στο “6th Delphi Forum Washington DC” στις 11 Φεβρουαρίου 2025, αναλύοντας τον ρόλο της Ελλάδας στη διαμόρφωση της αμυντικής πολιτικής εν μέσω ενός μεταβαλλόμενου γεωπολιτικού τοπίου.
Ο κ. Δένδιας επισήμανε την αλλαγή της παγκόσμιας τάξης από τον διπολικό κόσμο του Ψυχρού Πολέμου σε έναν πολυπολικό κόσμο, υπογραμμίζοντας πως αρκετά αισιόδοξα συμπεράσματα του τέλους του 20ού αιώνα, όπως η κυριαρχία της δημοκρατίας και η ένταξη της Ρωσίας στη δυτική ασφάλεια, αποδείχθηκαν εσφαλμένα.
Στη συνέχεια, παρουσίασε δύο εναλλακτικά μοντέλα κρατών στην Ανατολική Μεσόγειο: από τη μία, μια αυταρχική χώρα που παραβιάζει το Διεθνές Δίκαιο και από την άλλη, την Ελλάδα, μια χώρα που σέβεται τις διεθνείς συνθήκες, υπερασπίζεται τη δημοκρατία και προάγει τη σταθερότητα στην περιοχή.
Ο Υπουργός τόνισε τη στρατηγική συνεργασία της Ελλάδας με τις ΗΠΑ, την Ε.Ε. και κράτη της Ανατολικής Μεσογείου και των Βαλκανίων, επισημαίνοντας τις πρόσφατες αμυντικές συμφωνίες και τις πρωτοβουλίες σταθερότητας. Αναφέρθηκε επίσης στην αναβάθμιση των Ενόπλων Δυνάμεων μέσω του προγράμματος “Ατζέντα 2030”, τη δημιουργία της “Ασπίδας του Αχιλλέα” για την αμυντική προστασία της χώρας, καθώς και στη σύνδεση των ελληνικών αμυντικών συστημάτων με τα αμερικανικά, μέσω του προγράμματος F-35 και της απόκτησης νέων ελικοπτέρων Black Hawk.
Καταλήγοντας, ο κ. Δένδιας τόνισε τη σημασία της Ελλάδας ως πυλώνα σταθερότητας και αξιόπιστου συμμάχου στο νέο γεωπολιτικό περιβάλλον, αναδεικνύοντας τον ρόλο της χώρας στη διαμόρφωση μιας κοινής αμυντικής πολιτικής μεταξύ των δημοκρατικών δυνάμεων του Δυτικού κόσμου.
Χαρακτηριστικά ο ΥΕΘΑ ανέφερε:
“Όπως γνωρίζουμε όλοι, βρισκόμαστε σε μια περιοχή με πολλές ενεργές συγκρούσεις και προβλήματα. Η Ουκρανία, ο Νότιος Καύκασος, η Συρία, η Υεμένη, το Σαχέλ, η πολιτική αστάθεια στο Ιράκ, μια εύθραυστη συμφωνία κατάπαυσης πυρός στη Γάζα, το Σουδάν, ριζοσπαστικός Ισλαμισμός στην Υποσαχάρια Αφρική. Προβλήματα στην Αιθιοπία, στο Κέρας της Αφρικής, στο Κονγκό.
Σημαντικά σημεία ελέγχου που αναφέρθηκαν προ ολίγου στο χάρτη της περιοχής μας. Θα υπενθυμίσω τα Στενά του Μπαμπ ελ Μαντέμπ, τα Στενά του Ορμούζ, τη Διώρυγα του Σουέζ, η οποία μάλιστα χρησιμοποιείται από το 12% του παγκόσμιου εμπορίου. Καταλαβαίνετε τι σημαίνει αυτό.
Επιπλέον, υπάρχει φυσικά και το ζήτημα της Κύπρου. Πριν τρεις ημέρες επισκέφθηκα τη Λευκωσία, την τελευταία διχοτομημένη πρωτεύουσα παγκοσμίως αυτή τη στιγμή.
Θα ήθελα επίσης να αναφερθώ στα Δυτικά Βαλκάνια, υπάρχουν προβλήματα στο παρασκήνιο. Το Κοσσυφοπέδιο, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη και μια κυβέρνηση στη Βόρεια Μακεδονία που είναι εκτός της σύγχρονης πραγματικότητας.
Η Ελλάδα αντιμετωπίζει όλες αυτές τις προκλήσεις με μια πολύ καθαρή στάση, με σεβασμό στο Διεθνές Δίκαιο και τις συνθήκες, διατηρώντας παράλληλα την κυριαρχία της, τα κυριαρχικά της δικαιώματα και την εδαφική της ακεραιότητα.
Πέραν της εγγύς γειτονίας μας, υπάρχει επίσης ένα πολύ ασταθές περιβάλλον. Για να το αντιμετωπίσουμε, έχουμε δημιουργήσει πολυεπίπεδες συνεργασίες με χώρες της περιοχής μας, αλλά και πέραν αυτής.
Για να αναφερθώ σε μερικές από αυτές, με το Ισραήλ, την Κύπρο, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, την Σαουδική Αραβία, την Ιορδανία, την Αρμενία, την Ινδία, το Μπαχρέιν, με όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης φυσικά, αλλά και με Αφρικανικές χώρες: τη Σενεγάλη, την Αγκόλα, την Γκαμπόν, τη Ρουάντα, αλλά και με την άμεση γειτονιά μας, τα Βαλκάνια.
Όλες αυτές οι συνεργασίες έχουν τα ίδια ακριβώς χαρακτηριστικά. Στοχεύουν ενεργά και προάγουν τη σταθερότητα, την ασφάλεια, τη συνεργασία και την ανάπτυξη.
Θα αναφερθώ επίσης σε μερικές ισχύουσες Συνθήκες. Έχουμε υπογράψει πλέον των 350 την τελευταία πενταετία, θα ήθελα ωστόσο να αναφερθώ στις δύο Συμφωνίες Αμοιβαίας Αμυντικής Συνεργασίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, στις αμυντικές συμφωνίες με την Γαλλία και τα ΗΑΕ, στη στρατηγική συμφωνία με το Βασίλειο της Σαουδικής Αραβίας, στις συμφωνίες οριοθέτησης των ΑΟΖ με την Ιταλία και την Αίγυπτο, καθώς και σε πολλά τριμερή και πολυμερή πλαίσια κατανόησης και συνεργασίας με όλες τις προαναφερθείσες χώρες.
Έχουμε επίσης εμβαθύνει τις σχέσεις μας με την Ινδία. Πρόσφατα, η Ινδική Πολεμική Αεροπορία συμμετείχε σε κοινές ασκήσεις με τη δική μας Πολεμική Αεροπορία.
Γίναμε μέλη της Πρωτοβουλίας των Τριών Θαλασσών, με την ένταξη της Ελλάδας ώστε να γίνει η Πρωτοβουλία των Τεσσάρων Θαλασσών.
Έχουμε ενεργό συνεισφορά στο ΝΑΤΟ και όλες τις πρωτοβουλίες άμυνας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Συνεισφέρουμε στην ασφάλεια της εγγύς γειτονιάς μας, με την επιτήρηση του εναέριου χώρου της Αλβανίας, της Βόρειας Μακεδονίας, της Βουλγαρίας και του Μαυροβουνίου.
Υποστηρίζουμε και συμμετέχουμε στην KFOR στο Κοσσυφοπέδιο, είμαστε παρόντες με στρατεύματα στην Βοσνία-Ερζεγοβίνη.
Το Πολεμικό μας Ναυτικό μεταφέρει ανθρωπιστική βοήθεια στη Γάζα, ενώ η Πολεμική μας Αεροπορία στο Λίβανο.
Παρέχουμε ενεργειακούς διαδρόμους στην κεντρική και ανατολική Ευρώπη. Οι μονάδες μας Αποθήκευσης και Επαναεριοποίησης Υγροποιημένου Φυσικού Αερίου (FSRU) είναι αυτές που διευκολύνουν την εξαγωγή του Αμερικανικού φυσικού αερίου και, αυτή τη στιγμή – κάτι που αναφέρθηκε επίσης προηγουμένως- η Ευρωπαϊκή Ένωση διεξάγει δύο ναυτικές επιχειρήσεις. Μία βόρεια της Λιβύης και μία στην Ερυθρά Θάλασσα. Και οι δύο φέρουν Ελληνικά ονόματα, ΕΙΡΗΝΗ και ΑΣΠΙΔΕΣ, καθώς είμαστε η χώρα που ανέλαβε την πρωτοβουλία για αυτές.
Έχουμε εκλεγεί μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών με 182 ψήφους. Δαπανάμε πλέον του 3,5% του ΑΕΠ μας στην άμυνα, 45% του οποίου δαπανάται σε εξοπλισμούς.
Παρεμπιπτόντως, όταν αναφέρομαι στα ποσά που δαπανάμε, κάνω άμεσα τη διαπίστωση της σχιζοφρενικής προσέγγισης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία από τη μία ζητάει τη βελτίωση της άμυνας, και από την άλλη περιορίζει το χρηματοδοτικό περιθώριο που έχουμε στη διάθεσή μας ώστε να αμυνθούμε.
Αυτό που κάνουμε αυτή τη στιγμή, υπό τη στενή έννοια, στις Ένοπλες Δυνάμεις μας, το ονομάζουμε «Ατζέντα 2030».
Προσπαθούμε, μέσω βαθιών μεταρρυθμίσεων, να δημιουργήσουμε ένα σύγχρονο και αποτελεσματικό αμυντικό οικοσύστημα που μπορεί να παράγει καινοτόμες λύσεις για τις προκλήσεις του 21ου αιώνα.
Επιπλέον, αλλάζουμε τη δομή των Ενόπλων μας Δυνάμεων. Αλλάζουμε το ρόλο του Στόλου μας και τον εκσυγχρονίζουμε.
Δημιουργούμε αυτό που ονομάζουμε «Ασπίδα του Αχιλλέα», έναν θόλο επτά επιπέδων που θα καλύψει τη χώρα μας, για την καταπολέμηση ΜΕΑ, πυραύλων, αεροσκαφών, σκαφών και υποβρυχίων.
Αλλάζουμε επίσης τις μεθόδους εκπαίδευσης. Θα παραμείνουμε στο μοντέλο της στρατολόγησης, καθώς πιστεύουμε ότι αυτό το μοντέλο είναι απολύτως απαραίτητο για μια Δημοκρατία, ωστόσο θα αλλάξουμε κατά πολύ τον τρόπο εκπαίδευσης των νέων ανδρών.
Σημαντικό κομμάτι της στρατηγικής μας είναι η σύνδεση με τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής. Αναζητούμε πάντοτε τρόπους εμβάθυνσης των σχέσεών μας με τις ΗΠΑ, και με τις δύο διακυβερνήσεις, Τραμπ και Μπάιντεν.
Επίσης, τα αμυντικά μας συστήματα που ήδη γνωρίζετε, συνδέονται στενά με τα συστήματα και τις πλατφόρμες των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής.
Είμαστε μέλη του Προγράμματος των F-35, του προγράμματος της νέας φρεγάτας, της φρεγάτας Constellation, που θα κατασκευάσουμε από κοινού με τις ΗΠΑ. Επιπλέον αποκτούμε, αυτή τη στιγμή, περισσότερα από 40 ελικόπτερα Black Hawk. Βλέπετε λοιπόν ότι έχουμε πολλά κοινά με τις αμυντικές δυνάμεις των ΗΠΑ.”


